Laurowiśnia wschodnia – co to za roślina i skąd pochodzi?

Laurowiśnia wschodnia jest bujnym ozdobnym krzewem wieloletnim z rodziny różowatych charakteryzującym się pięknymi ciemnozielonymi liśćmi oraz ciekawymi zdobnymi kwiatostanami. Oryginalnie roślina pochodzi południowej Europy oraz Azji Mniejszej za to jej wielkolistne formy wywodzą się z Kaukazu, a wąskolistne z Bałkanów. W Polsce krzew dorasta maksymalnie 4 metrów wysokości. Charakterystyczne liście laurowiśni mają eliptyczny kształt i mierzą od 5 do 15 centymetrów. Mają specyficzną skórzastą teksturę. Od wierzchu są ciemne i błyszczące, a od spodu jaśniejsze i matowe. Laurowiśnia kwitnie w maju, tak więc należy do grupy roślin kwitnących wiosną, a jej kwiaty są białe, drobne i rosną w prostych gronach mierzących do 12 centymetrów długości. Ponadto mają przyjemny intensywny zapach. Laurowiśnia wschodnia może wypuścić owoce, jednak w naszym klimacie jest to bardzo rzadkie. Są one małe, czarne oraz kuliste. Przeczytaj w tym poradniku o tym, jak prawidłowo dbać i pielęgnować laurowiśnię, jak zabezpieczyć ją w sezonie zimowym oraz jakie odmiany znajdziesz na Polskim rynku.

Uprawa Laurowiśni

Hodowla laurowiśni może być na początku dość zdradliwa. Roślina bowiem posiada bardzo wyszczególnione wymagania dotyczące zarówno gleby, stanowiska zasadzenia, jak i również ilości przestrzeni dostępnej do rozrośnięcia. Dowiedz się wszystkich niezbędnych informacji o uprawie laurowiśni oraz, jak hodować ją, by wyrosła na piękny, dorodny krzew, który ozdobi Twój ogród.

Laurowiśnia – kiedy sadzić, aby przyjęła się najlepiej?

Laurowiśnia, jak większość roślin wymaga zasadzenia w konkretnym okresie. Najlepszym momentem, będzie sadzenie krzewu w czasie jego spoczynku, kiedy nie rośnie zbyt intensywnie. W przypadku laurowiśni wschodniej okres ten przypada od października, kiedy szykuje się do zimowego spoczynku, aż do marca przed nadejściem wiosny oraz rozpoczęciem rozrostu.

Miejsce nasłonecznione, czy cień?

Szukając w swoim ogrodzie miejsca dla laurowiśni, powinieneś skupić się na jak najbardziej zacisznej i osłoniętej od wiatru przestrzeni. Roślina preferuje półcieniste lub zacienione stanowiska, w których będzie miała wystarczająco dużo miejsca do swobodnego rozrastania się. Im więcej przestrzeni jej zapewnisz, tym szybciej będzie rosnąć. Zimą oraz wczesną wiosną wskazane jest osłanianie krzewu przed słońcem.

Laurowiśnia – gleba

Podczas sadzenia laurowiśni niezwykle ważny jest również dobór odpowiedniej gleby. Krzew rośnie najlepiej w żyznym podłożu bogatym w próchnicę o zasadowym lub neutralnym odczynie. Gleba nie powinna być wzbogacona o wapno. Dookoła rośliny warto rozsypać około 5-centymetrową warstwę trocin, igliwia sosnowego lub kory sosnowej, które pomogą w utrzymaniu wysokiego poziomu wilgoci podłoża oraz obniżą pH gleby.

Laurowiśnia – cięcie

Laurowiśnia słynie w głównej mierze ze swojej podatności na formowanie i przycinanie, dlatego tak często wybierana jest na żywopłot. Starsze krzewy nie wymagają corocznego przycinania. Całkowicie wystarczające jest cięcie co 5-6 lat, które ma na celu usunięcie martwych gałęzi oraz tych wrastających do wnętrza krzewu. Wyjątkiem są laurowiśnie, które służą za żywopłot. Wymagają one przycinania raz do roku, by utrzymać swój pożądany kształt. Do przycinania laurowiśni warto użyć sekatora, który znacznie mniej uszkadza liście krzewu niż nożyce. Okres letni, w szczególności czerwiec i lipiec, jest najlepszym czasem na strzyżenie laurowiśni. Początkowo należy wyciąć suche, stare, uszkodzone oraz splątane gałęzie. Po oczyszczeniu rośliny możesz przystąpić do jej uformowania. Pamiętaj o tym, że krzew powinien być delikatnie węższy na dole. Przycinając gałęzie, staraj się nie uszkodzić liści, ponieważ po ich zniszczeniu, szybko ściemnieją i uschną. Przycinanie laurowiśni jest świetną okazją na zdobycie kilku sadzonek, które posłużą do rozmnożenia rośliny.

Jeśli Twoja laurowiśnia służy jako żywopłot, w okresie wakacyjnym należy uciąć jedynie pędy wierzchołkowe w odległości 60-80 centymetrów od ziemi. Drugie cięcie powinno się wykonać w listopadzie lub marcu. Należy wtedy skrócić wszystkie gałęzie o połowę, aby wywołać rozgałęzienie rośliny u podstawy. W pierwszych latach wzrostu rośliny zaleca się ścinanie jednej drugiej gałęzi, a z każdym następnym rokiem powinno się zwiększać coroczną wysokość żywopłotu o 5-10 cm w zależności od siły wzrostu krzewu, aż do uzyskania pożądanego rozmiaru.

Cięciem ponadprogramowym, które warto wykonać, zwłaszcza jeśli w domu są małe dzieci, jest cięcie po przekwitnięciu. Laurowiśnia jest rośliną trujący i aby zapobiegnąć zjedzeniu owoców, warto odciąć pędy, na których rosną. Takie przycinanie warto wykonać około drugiej połowy czerwca, po przekwitnięciu krzewu.

Ostatnim z cięć zalecanych przy hodowli laurowiśni jest cięcie prześwietlające. Ma ono na celu rozluźnienie zbyt zagęszczonej korony w celu lepszego wykorzystania przez roślinę oraz lepszego przewietrzenia, a tym samym poprawę warunków życia.

Podlewanie Laurowiśni

Laurowiśnia wschodnia uwielbia wilgotne podłoże, dlatego wymaga obfitego podlewania co 2-3 dni w czasie całego sezonu wegetacyjnego. By zapobiec przesuszeniu ziemi, możesz zastosować metodę ściółkowania, co spowolni parowanie wody z gleby. Drugim sposobem utrzymania wilgoci w glebie jest posypanie przestrzeni dookoła rośliny specjalną korą.

Laurowiśnia – rozmnażanie

Rozmnażanie laurowiśni jest stosunkowo proste, ponieważ krzew rozszczepia się przez sadzonki pędowe, które w okresie letnim należy ukorzenić w mieszance wilgotnego piasku i torfu. Sadzonkę należy umieścić w zacisznym i zacienionym miejscu. Laurowiśnię można również rozmnażać poprzez odrosty korzeniowe lub odkłady silnych, jednorocznych pędów.

Laurowiśnia – choroby liści – jak rozpoznać i zapobiegać?

Laurowiśnia jest rośliną stosunkowo odporną na choroby oraz szkodniki, jednak może zostać zaatakowana przez mączniaka prawdziwego, dziurkowatość liści laurowiśni, raka bakteryjnego drzew owocowych lub motyla wystrój wężowiaczka. Każdy z pasożytów oraz schorzeń pozostawia po sobie specyficzne ślady, które pozwolą Ci na łatwe zidentyfikowanie przypadłości, zapobiegnięcie jej rozprzestrzeniania oraz obumarcia krzewu.

Grzyb mączniaka najczęściej atakuje gęsto posadzone krzewy na przykład w żywopłocie. Młode liście zwijają i marszczą się, a od spodu pokryte są białym mączystym nalotem. Zarażone części krzewu należy usunąć. Roślinę powinno się pryskać i podlewać roztworem z wody i preparatu Topsin M 500 SC.

Dziurkowatość liści laurowiśni nazywana specjalistycznie Clasterosporium carpophillum jest również chorobą grzybową, która atakuje krzewy laurowiśni wiosną. Rozpoznać ją można po dużych ciemnobrązowych plamach otoczonych jasnozieloną obwódką, które pojawiają się na powierzchni blaszki liściowej. Następnie w miejscach plam robią się dziury. Nieleczona choroba może doprowadzić do całkowitej utraty liści przez krzew. Dotknięte przez dziurkowatość rośliny stają się mniej odporne na przymrozki. Zarażone liście należy obrywać, a opadnięte na ziemię grabić i wyrzucać. Chorą laurowiśnię oraz rośliny znajdujące się dookoła niej należy opryskać preparatem grzybobójczym, na przykład Topsin M 500 SC.

Objawy podobne do dziurkowatości liści laurowiśni pozostawia po sobie rak bakteryjny drzew owocowych. Na liściach rośliny, zwłaszcza u jej doły pojawiają się rude plamy z jasną obwódką, a następnie w ich miejscu dochodzi do wykruszenia liścia. Plamy mogą również zaatakować gałęzie, a następnie doprowadzić do ich wyschnięcia. Fragmenty rośliny zaatakowane przez raka bakteryjnego należy usuwać, a wiosną powinno się wykonać oprysk fungicydami miedziowymi, na przykład preparatem Miedzian 50 WP.

Ostatnim z pasożytów atakujących laurowiśnie jest motyl wystrój wężowiaczek nazywany specjalistycznie Lyonetia clerkella. Gąsienice szkodnika pozostawiają ślady biegnące wężykiem po głównym nerwie liścia. Część liścia skażona przez gąsienice wypada i tworzy się dziura. Wewnątrz dziur zauważyć można zielone larwy, a od spodu kokony. Przed pojawieniem się gąsienic na spodzie liścia zauważyć możesz jajeczka. Szkodnik na szczęście nie powoduje dużych uszkodzeń rośliny i wystarczy usuwanie zaatakowanych liści, na których mogą znajdować się larwy i jaja.

Przy intensywnym podlewaniu bardzo często dochodzi do przelania laurowiśni, które doprowadzić może do gnicia korzeni, a finalnie nawet do obumarcia rośliny, dlatego tak ważne jest podlewanie z wyczuciem oraz sprawdzanie wilgotności gleby.

Laurowiśnia zimą – jak przygotować roślinę na mrozy?

Laurowiśnia jest niestety rośliną bardzo wrażliwą na zimno, dlatego w warunkach klimatycznych w Polsce są w stanie przetrwać jednie odmiany odporniejsze na mróz (na przykład Schipkaensis lub Zabelian) na obszarach ze stosunkowo łagodnymi zimami. Właśnie dlatego niezbędne jest okrywanie laurowiśni na zimę. Stosuje się do tego okrycie z agrowłókniny, siatki cieniujące lub ściętych pędów oraz liści. Warto również zastosować ściółkowanie gleby korą lub innym materiałem, który zapobiegnie przemarznięciu gleby.

Niezwykle ważne w podlewaniu laurowiśni jest wykonanie tak zwanego podlewania zapobiegającego suszy fizjologicznej. Wykonywane jest od drugiej połowy sierpnia do końca września. Celem takiego zabiegu jest umożliwienie roślinie jak największego pobrania wody przed zimą. Dzięki temu krzew nie jest narażony na zasychanie liści oraz pogorszenie kondycji w czasie chłodniejszych dni.

Po zimie, w drugiej połowie marca oprócz wycięcia martwych pędów warto zasilić roślinę kompostem lub nawozem wieloskładnikowym oraz uzupełnić ściółkę.

Laurowiśnia na pniu

Sadzenie krzewów na pniu zyskuje coraz bardziej na popularności i jest ciekawym sposobem na urozmaicenie ogrodu. Do tego typu uformowania laurowiśni zaleca się ozdobne odmiany na przykład Marbled White lub Magnoliaeflora. W wielu sklepach znaleźć możesz gotowe uformowane na pniu laurowiśnie lub możesz również sam uzyskać taki efekt, jednak miej na uwadze to, że jest to bardzo żmudny i długi proces.

Laurowiśnia na żywopłot

Najpopularniejszym wykorzystaniem laurowiśni jest sadzenie jej jako żywopłot. Krzew powinien być sadzony w żyznej, przepuszczalnej glebie o odczynie obojętnym. Laurowiśnia jest świetnym wyborem na żywopłot ze względu na swoją podatność na kształtowanie, odporność na choroby i szkodniki oraz neutralność na zanieczyszczenie powietrza. Dzięki regularnemu przycinaniu bardzo łatwo uzyskać gęsty zimozielony żywopłot. Zaleca się sadzenie krzewów laurowiśni co około 50 cm oraz podsypywanie ich mączką rogową.

Krzew Laurowiśnia

Laurowiśnia może być sadzona zarówno pojedynczo, jak i w grupach. Dla solitera zaleca się wykopanie dołu o głębokości od 40 do 70 centymetrów i szerokości od 70 do 120 centymetrów. Na dno należy wysypać drenaż ze żwiru lub kamieni oraz ziemię. Przed zasadzeniem laurowiśni zaleca się namoczenie bryły korzeniowej. W następnej kolejności sadzimy krzew, a ziemię dookoła lekko ugniatamy. Roślina powinna być zasadzona tak, by górna część sadzonki wystawała kilka centymetrów ponad powierzchnię podłoża. Zaleca się również wkopanie dookoła sadzonki niecki, która będzie zatrzymywać wodę oraz ułatwi nawodnienie korzeni.

Laurowiśnia w donicy

W ostatnich latach coraz popularniejsze staje się sadzenie roślin ogrodowych w donicach. Nie zawsze się to sprawdza, jednak w przypadku laurowiśni jest to zalecane, ze względu na to, że ma ona słabą tolerancję na przymrozki. Przed zimą należy wsadzić ją do sporej donicy tak, by miała ona dużo miejsca na rozległe korzenie. Dzięki takiemu zabiegowi nie musimy martwić się o zabezpieczenie krzewu przed przymrozkami, wystarczy, że wstawimy go do domu. Pomimo tymczasowego przetrzymywania laurowiśni w donicy należy pamiętać o przycinaniu jej, co pozytywnie wpłynie na wzrost krzewu.

Laurowiśnia odmiany

Laurowiśnia nie jest rośliną zróżnicowaną gatunkowo, dlatego w sklepach znajdziesz najczęściej jej najpopularniejsze odmiany. Natknąć się jednak możesz na kilka rodzajów laurowiśni różniących się maksymalnymi rozmiarami, mrozoodpornością oraz innymi tego typu cechami.

• Anbri charakteryzuje się wzniesionymi pędami, osiąga wysokość do 1,5 metra.
• Caucasia jest mrozoodporną odmianą pochodzenia kaukaskiego. Cechuje się szybkim wzrostem. Podobnie jak Anbri ma wzniesione pędy oraz spore liście. Czubek krzewu jest zaokrąglony.
• Marbeled White jest odmianą dorastającą do rozmiarów od 2 do 2,5 metra. Posiada przepiękne nakrapiane na biało liście.
• Zabeliana gatunek niski, posiadający rozłożyste pokładające się gałęzie. Często kwitnie dwa razy w roku, wiosną, a następnie na przełomie sierpnia i września. Gatunek stosunkowo odporny na mrozy.
• Rotundifolia jest jedną z wyższych odmian laurowiśni dorastającą do 4 metrów wysokości.
• Otto Luyken rozłożysta i niska odmiana mierząca od 1 do 1,5 metra wysokości. Charakteryzuje się wolnym wzrostem oraz ciekawymi wąskimi liśćmi. Możliwe jest dwukrotne zakwitnięcie w ciągu roku. Jest mrozoodporną odmianą.
• Gajo, jest karłowatą odmianą, która dorasta do maksymalnie 80 centymetrów wysokości. Spokrewniona jest z odmianą Otto Luyken i również posiada wąskie, ciemnozielone liście.
• Magnoliaeflora jest jedną z ciekawszych odmian laurowiśnia. Swoją nazwę zawdzięcza dużym liściom przypominającym te rosnące na magnolii wielokwiatowej.
• Angustifolia charakteryzuje się długimi wąskimi liśćmi mającymi od 12 do 18 centymetrów.
• Compacta jest niską odmianą mierzącą do 1,5 metra wysokości, na której rosną bardzo ciemne liście.

Laurowiśnia ciekawostki

Bardzo ciekawą genezę ma sama nazwa rośliny. Wywodzi się ona z podobieństwa laurowiśni do drzewka laurowego, a same kwiatostany przypominają te rosnące na drzewach owocowych. Laurowiśnia wschodnia nazywana jest również wiśnią laurową, wawrzynośliwą oraz śliwą wawrzynolistną.

Laurowiśnia jest wspaniałą rośliną zimozieloną. Niezależnie na jaki gatunek się zdecydujesz oraz jak zaaranżujesz krzak w swoim ogrodzie, z pewnością będzie go pięknie zdobić oraz cieszyć latami.

Szambo ekologiczne – co to jest?

Szambo ekologiczne jest oczyszczalnią, która ma wbudowany drenaż rozsączający. Złożone jest między innymi ze zbiornika przeznaczonego do wstępnego oczyszczania ścieków, nazywanego również osadnikiem wstępnym oraz z układu drenów, będących przewodami służącymi do rozprowadzenia ścieków w gruncie na terenie działki. Ekologiczność szamba polega na tym, że jest ono szczelne, tak więc nie przedostaje się w żaden sposób do gruntu i nie doprowadza do zanieczyszenia go. Z racji tego, że szambo ekologiczne jest zbiornikiem bezodpływowym, konieczne jest opróżnianie go i wywożenie nieczystości pojazdem asenizacyjnym. Szambo ekologiczne jest świetnym sposobem na odprowadzanie odpadów z gospodarstwa domowego, jednak nie wszędzie możliwe jest do zamontowania. Doskonale sprawdzi się w miejscach, gdzie doprowadzenie kanalizacji jest niemożliwe lub gdzie trzeba czekać na to bardzo długo.

Czy warto się zdecydować na szambo ekologiczne?

Jedną z większych zalet szamba ekologicznego jest jego szczelność oraz odporność na czynniki zewnętrzne, takie jak korozje lub nacisk na zbiornik. Dzięki temu, montując szambo ekologiczne, możesz być pewien, że nie zanieczyści ono gleby. Szambo ekologiczne sprawdzi się idealnie w gospodarstwach, w których zanieczyszczenia są produkowane w małych ilościach, na przykład w domkach letniskowych lub na ogródkach działkowych. Jest to również świetne rozwiązanie tymczasowe, dla gospodarstw, które oczekują na podłączenie do sieci kanalizacyjnej. Kolejną z zalet szamba ekologicznego jest to, że nie zajmuje ono dużo miejsca, w przeciwieństwie do chociażby oczyszczalni przydomowej, a jego montaż jest znacznie tańszy.

Warto również zwrócić uwagę na wady instalacji szamba ekologicznego. Pomimo że cena eko-szamba jest znacznie niższa od instalacji oczyszczalni przydomowej, jest to mniej opłacalna inwestycja niż w przypadku tradycyjnej kanalizacji. Wyższy koszt związany jest głównie z lepszą jakością materiałów użytych do wykonania zbiornika oraz ceną eksploatacji. Kolejną wadą szamba ekologicznego jest gromadzenie, a nie oczyszczanie nieczystości, co wiąże się z koniecznością regularnego czyszczenia. W przypadku wykonani eko-szamba niezgodnie z normami istnieje ryzyko wycieku zanieczyszczeń lub wydobywania się nieprzyjemnego zapachu. Na instalację ekologicznego szamba o pojemności większej niż 10 m³ konieczne jest również uzyskanie pozwolenia. We wniosku należy umieścić informację dotyczącą sposobu zagospodarowania ścieków, projekt domu oraz rysunek przedstawiający potencjalną lokalizację na działce, w której zajdzie się zbiornik oraz jej opis techniczny.

Szambo ekologiczne cena z montażem?

Najmniejsza pojemność szamba ekologicznego wynosi 5 m³ i świetnie sprawdzi się ona w domkach letniskowych oraz gospodarstwach używanych okresowo. Cena zbiornika z tworzywa sztucznego wynosić będzie od około 2200 złotych. Zbiornik o pojemności 10 m³ to koszt powyżej 3000 złotych i będzie to dobre rozwiązanie w przypadku budynków zamieszkiwanych przez 1 do 2 osób. Szambo ekologiczne o pojemności 12 m³ przeznaczone jest do domów jednorodzinnych dla kilkuosobowej rodziny. Koszt takiego zbiornika wynosi około 5000 złotych. Nieco tańsze są szamba ekologiczne ze zbiornikiem wykonanym z betonu. Cena szamba o pojemności 5 m³ wynosi około 1000 złotych. Pojemność do 10 m³ to koszt na poziomie 2000 złotych, a zbiornik wielkości 12 m³ wyniesie Cię od około 2500 złotych. Do ceny szamba bardzo często doliczony jest już montaż, jednak warto zorientować się w ofertach lokalnych firm.

Przydomowa oczyszczalnia ścieków a szambo ekologiczne?

Szambo ekologiczne będzie dobrym rozwiązaniem w gospodarstwach, w których planowane są długie przerwy w dopływie ścieków, na przykład w domkach letniskowych. Będzie to również świetny wybór, jeśli nie jesteś w stanie zagospodarować na swojej działce przestrzeni na osadnik gnilny oraz pole infiltracyjne. W osadniku gnilnym ścieki są oczyszczane beztlenowo, a następnie przechodzą przez specjalny filtr. Z filtra trafiają do drenażu, gdzie dochodzi do oczyszczania tlenowego. Dzięki oczyszczaniu beztlenowym i tlenowym ścieki przerabiane są na wodę, która trafia do wód gruntowych. Jest ona całkowicie bezpieczna dla środowiska i nie doprowadza do zanieczyszczenia go. Przydomowa oczyszczalnia ścieków nie generuje dodatkowych kosztów eksploatacji, jednak jej montaż jest znacznie droższy.

Szambo ekologiczne nie jest skomplikowane w obsłudze, jednak wymaga poniesienia dodatkowych kosztów związanych z użytkowaniem go. Co dwa tygodnie konieczne jest wrzucenie do muszli klozetowej tabletki z bakteriami, a co około rok należy opóźnić osadnik oraz wyczyścić filtr, który chroni przed wydobywaniem się przykrych zapachów z szamba. Eko-szambo będzie dobrym wyborem również, jeśli nie ma możliwości odprowadzenia przefiltrowanych odpadów do cieku wodnego lub, gdy gleba w okolicy działki jest nieprzepuszczalna. Pomimo że jest ono tańsze w montażu, przefiltrowaną wodę z przydomowej oczyszczalni można również zachować, a następnie wykorzystać ponownie.

Małe szambo ekologiczne na działkę

Do większości działek nie dociera niestety sieć kanalizacyjna, dlatego świetnym rozwiązaniem będzie kupno szamba ekologicznego. Jeśli zdecydujesz się na montaż, pamiętaj, że jego lokalizacja jest regulowana przez rozporządzenie ministra infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku. 

Wybierając pojemność szamba ekologicznego, należy wziąć pod uwagę, że im większe ono będzie, tym rzadziej konieczny będzie wywóz nieczystości. Pamiętaj jednak, żeby sprawdzić maksymalną pojemność wozów asenizacyjnych obsługujących okolice Twojej działki. Szamba do 10 m³ nie wymagają również wystąpienia o specjalne pozwolenie, a jedynie zgłoszenia ich budowy.

Szambo ekologiczne pozwolenie na budowę?

Jeśli lokalizacja szamba została uwzględniona w planie zagospodarowania działki, nie jest wymagane wystąpienie o pozwolenie na jej budowle. Według zapisu art. 30 ust. 1 pkt w związku z art. 29 ust. 1 pkt 3a z Prawa budowlanego, zbiorniki o pojemności do 10 m³ nie wymagają również złożenia dodatkowych dokumentów oraz otrzymania pozwolenia. Montaż małego szamba wystarczy zgłosić do starostwa lub innego organu administracji architektoniczno-budowlanej.

Szambo ekologiczne jak często opróżniać?

Zaleca się opróżnianie szamba ekologicznego raz na 12 miesięcy do 1,5 roku. Producent podaje zawsze zalecany termin opróżniania zbiorniku. Informacja ta powinna zostać podana w instrukcji dołączonej do zakupu. Trzymanie się terminu opróżniania szamba zapewni Ci jego prawidłowe działanie przez wiele lat.

Jeśli posiadasz ogródek działkowy lub domek letniskowy, szambo ekologiczne będzie świetnym zamiennikiem dla tradycyjnej kanalizacji. Tani montaż oraz niski koszt materiałów sprawiają, że eko-szambo coraz bardziej zyskuje na popularności.

Kompostownik – co to takiego?

Warto zacząć od wytłumaczenia czym jest sam kompostownik oraz w jaki sposób działa. Jest to miejsce lub pojemnik przeznaczony do przechowywania odpadów naturalnych oraz roślinnych. W efekcie ich tlenowego rozkładu dochodzi do wytworzenia organicznego nawozu. Jest to możliwe dzięki obecności bakterii, pleśni, pierścienic, termofilnych promieniowic oraz najbardziej potrzebnych, dżdżownic. Obecność tlenu oraz mikroorganizmów pozwala na rozkład odpadów na korzystne dla nowych roślin składniki. Powstały kompost jest świetnym użyźniaczem dla roślin ogrodowych i domowych. Silnie wpływa na ich rozwój i wzrost. Wykorzystywanie roślinnych odpadów oprócz pozytywnego oddziaływania na rośliny, pozwoli Ci również na zbudowanie dobrego, proekologicznego nawyku.

Włożone do kompostownika odpadki po kilku miesiącach do maksymalnie roku nadają się do użycia jako nawóz. Prawidłowo przetworzony kompost powinien mieć konsystencję żyznej gleby oraz przyjemny zapach. Nawóz nie powinien się kleić ani być nadmiernie sypki. Nie powinny się również znajdować w nim dżdżownice. Jeśli nie będziesz pamiętać o regularnym mieszaniu odpadów, może dojść do sytuacji, w której nawóz wytworzy się jedynie w dolnej części pojemnika. W takiej sytuacji należy zebrać duże nierozłożone odpady i dodać je do nowej partii kompostu.

Kompostownik – rodzaje

Kompostowniki dzielą się na kilka rodzajów. Pierwszym z nim są naturalne pryzmy utworzone na wcześniej wyznaczonym miejscu na działce. Nie wymagają zakupienia specjalne pojemnika, a jedynie wydzielenia wystarczającego obszaru na składowanie odpadków. Kolejnym rodzajem są kompostowniki otwarte. Złożone są jedynie z 4 ścian. Można je zakupić w sklepie, jednak dzięki swojej prostej konstrukcji są bardzo łatwe do samodzielnego zbudowania z desek lub siatki. Tego typu pojemnik należy umieścić na ziemi, tak by mógł odpływać z niego zbierający się płyn oraz by mogły przedostawać się do niego potrzebne organizmy. Najczęściej wybierany jest jednak kompostownik zamknięty. Jest to plastikowy lub drewniany pojemnik z pokrywą, która ułatwia zachowanie ciepła, co dodatkowo przyspiesza proces rozkładu. Ma zamontowane specjalne otwory umożliwiające wentylację. Ostatnim rodzajem kompostowników jest pojemnik obrotowy wykonany z plastiku lub metalu. Wyglądem przypomina beczkę zawieszaną na specjalnej konstrukcji, która ułatwia mieszanie kompostu.

Wielkość kompostownika w głównej mierze zależna jest od miejsca, jakie jesteś w stanie na niego zagospodarować. Zalecany maksymalny rozmiar nie powinien jednak przekraczać 1,2 m wysokości i 1,5 m szerokości. Jest to idealna wielkość, przy której w pojemniku zostanie zachowana odpowiednia cyrkulacja powietrza oraz rozwój mikroorganizmów.

Kompostownik ogrodowy

Miejsce, w którym postawisz kompostownik, powinno być zacienione oraz osłonięte od wiatru. Ochroni to zbierający się kompost przed nadmiernym wysychaniem. Jeśli zdecydujesz się na kompostownik otwarty, powinien on zostać umieszczony na przepuszczalnym podłożu. W czasie silnych deszczów pozwoli to na odpływanie zbierającej się wody, a mikroorganizmy i dżdżownice swobodnie, samodzielnie przedostaną się do pojemnika. Właściwa cyrkulacja powietrza jest również bardzo ważną kwestią w budowie kompostownika. Mikroorganizmy zajmujące się przetwarzaniem potrzebują stałego dostępu do tlenu. Jeśli w pojemniku nie znajduje się wystarczająca ilość powietrza, miejsce obumarłych mikroorganizmów zajmują beztlenowce, które swoim działaniem doprowadzają do gnicia kompostu oraz powstania z niego zbitej, śmierdzącej masy.

Kompostownik domowy

Założenie kompostownia domowego możliwe jest o każdej porze roku, jednak najbardziej zaleca się zrobienie tego jesienią. Jest to czas, w którym owady są znacznie mniej aktywne. W sytuacji, gdy kompostownik jest źle prowadzony, sporym problemem może być plaga muszek owocówek. Jeśli regularne mieszanie nawozu nie pomoże konieczne może być założenie kompostownika na nowo. Rozpoczęcie zbierania kompostu w okresie jesieni oraz zimy może znacząco ograniczyć pojawienie się takiego problemu.

Kompostownik domowy może zostać zrobiony ze zwykłego plastikowego wiaderka, jednak najbardziej skuteczny będzie pojemnik z wywietrznikami, kranem oraz sitkiem do odcedzania. Prawidłowo prowadzony kompostownik nie powinien wydzielać nieprzyjemnych zapachów, dlatego może być trzymany zarówno na balkonie, jak i w domu. Jeśli zdecydujesz się na postawienie go na balkonie, warto pamiętać, by w czasie przymrozków wstawić go do ciepłego pomieszczenia, a przez resztę roku powinien stać na zacienionym stanowisku. Procesy rozkładu najlepiej zachodzą w temperaturze między 10 a 30 stopniami oraz w wilgotności co najmniej 50%. W czasie lata kompost mógłby wyschnąć, a w czasie zimy mogłoby dojść do wyginięcia mikroorganizmów.

By kompostownik prawidłowo działał, należy o niego dbać. Do regularnych czynności, zwłaszcza w czasie cieplejszych dni powinno należeć podlewanie kompostu, tak by był zawsze wilgotny. Należy również mieszać go, najlepiej po każdym dodaniu nowych odpadków. Warto również sięgnąć po specjalistyczne preparaty mikrobiologiczne, nazywane również nawozami do kompostu lub komposterami. Wpływają na prędkość przemiany odpadków na nawóz. Ostatnią z czynności jest wylewanie zbierającego się na dnie pojemnika płynu.

Jak zrobić kompostownik?

Kompostownik może być wykonany z różnych materiałów, a każdy ma swoje wady i zalety. Dowiedz się jakie pojemniki na kompost dostępne są w sklepach, a jakie możesz stworzyć sam w domowych warunkach.

Kompostownik z palet

Kompostowniki wykonane z palet coraz bardziej zyskują na popularności. Jest to związane z niską ceną materiałów oraz łatwością budowy. Zakupić możesz zarówno używane, jak i również nowe palety. Kompostownik z palet nie powinien mieć dna, dlatego przed rozpoczęciem budowy oczyść ziemię w miejscu, gdzie stanie pojemnik. Do montażu wystarczą Ci 4 palety z małymi odstępami między deskami, śruby z podkładkami i nakrętkami oraz wiertarka. Kompostownik z europalet jest niestety narażony na deszcz, śnieg i inne działanie warunków atmosferycznych, dlatego po 3-4 latach należy go wymienić.

Kompostownik drewniany

Własnoręczne wykonanie drewnianego kompostownika jest nieco większym wyzwaniem niż w przypadku użycia całych palet. Deski również mogą być odzyskane europalet lub zakupione na wymiar. Drewniany pojemnik warto pomalować impregnatem, który będzie chronić kompostownik przed działaniem warunków atmosferycznych. Drewniany kompostownik, tak jak ten wykonany z palet charakteryzuje się brakiem dna, dlatego przed jego montażem należy oczyścić ziemię, na której będzie stać. Jeśli wolisz pójść na łatwiznę, w sklepach budowlanych znajdziesz szeroki wybór gotowych drewnianych pojemników na odpady organiczne.

Kompostownik plastikowy

Najpopularniejszymi pośród kompostowników, są te wykonane z plastiku. Decydują o tym niska cena, łatwy montaż oraz szeroki zakres rozmiarów. Pojemniki wykonane z plastiku świetnie zachowują wilgoć oraz temperaturę, co sprzyja rozpadowi odpadów organicznych, dlatego właśnie nazywane są termokompostownikami. Charakteryzują się mniejszymi rozmiarami i szybszym czasem rozkładu odpadów.

Kompostownik betonowy

Pojemnik betonowy charakteryzuje się dużą odpornością na warunki atmosferyczne oraz wszelkie uszkodzenia mechaniczne. Budowany jest bez dna i składa się z 4 ścian ze specjalnymi wywietrznikami. Ze względu na trwałość materiału, nie ma konieczności wymieniania kompostownika betonowego co parę lat tak jak w przypadku tego wykonanego z palet. Wymagane jest o czyszczenie go raz na kilka lat. Pojemnik można przykrywać pokrywą wykonaną z desek, by utrzymać wysoką temperaturę nawozu, co z kolei pozytywnie wpłynie na jego dojrzewanie.

Czy kompostownik powinien mieć dno?

To czy kompostownik powinien mieć dno, zależy jedynie od tego, z jakiego materiału został stworzony. Pojemniki wykonane z palet, drewna lub betonu, powinny mieć swobodny dostęp do gleby w celu odprowadzania wilgoci oraz umożliwienia przedostania się do nawozu mikroorganizmów. Kompostowniki wykonane z plastiku posiadają dno, a ich zaletą jest możliwość umieszczenia w dowolnym miejscu na dworze, lub nawet w domu. Pojemniki wykonane z tworzywa sztucznego posiadają specjalny kran do odprowadzania nadmiaru gromadzącego się płynu.

Kompostownik – co można wrzucać?

Jednym z głównych pytań, które zadaje sobie każda osoba planująca założenie kompostownika jest: co tak właściwie można do niego wrzucić? Tak naprawdę zakres odpadów nadających się do kompostowania jest bardzo szeroki. Od resztek roślinnych, chwastów, liście, aż po popiół roślinny. Do najczęściej wrzucanych do pojemnika na kompost rzeczy należą między innymi:

• roślinne odpadki kuchenne,
• skorupki jajek,
• fusy po kawie,
• torebki herbaty,
• resztki owoców i warzyw,
• skoszona trawa,
• trociny,
• liście (wyłączając liście dębu, olchy i orzecha), chwasty, uschnięte lub przekwitłe rośliny (bez nasion),
• popiół drzewny,
• stara ziemia z doniczek,
• małe ilości papieru.

Najważniejszymi elementami składników wrzucanych do kompostownika jest azot, fosfor, potas oraz wapń. To właśnie one wpływają na żyzność i kwasowość gleby. Aby kompost był jak najbardziej wartościowy, należy odpowiednio zróżnicować jego zawartość. Od 70 do 80% składników kompostu powinny stanowić odpady organiczne, 10 do 20% mieszanka nawozów organicznych i mineralnych, a około 10% ziemia. Niezależnie, czy planujesz stworzyć pryzmę, pojemnik zamknięty lub otwarty, wartości te są uniwersalne dla każdego typu kompostownika.

Kompostując odpadki, warto pamiętać również o tym, że im bardziej rozdrobnione i mniejsze będą, tym szybciej dojdzie do ich rozkładu. Istotne jest również niewrzucanie mięsa, ryb, nabiału oraz gotowanych warzyw, ponieważ mogą one zwabić różne zwierzęta. Cytrusy, węgiel, odchody zwierząt oraz żwirek z kuwety nie ulegają rozkładowi, dlatego należy pozbywać się ich w inny sposób.

Coraz częściej w wielu gospodarstwach domowych pojawiają się kompostowniki. Są one świetnym sposobem na przetworzenie części odpadów i stworzenie naturalnego, odżywczego nawozu do roślin domowych oraz ogrodowych. Pojemnik na przetwarzanie odpadów organicznych świetnie sprawdzi się zarówno w domu, jak i mieszkaniu.

Malowanie płytek – jak się do tego zabrać?

Malowanie płytek łazienkowych wymaga odpowiednich przygotowań oraz środków. Wynika to ze specyfiki powierzchni kafli oraz nietypowych warunków w pomieszczeniu. Powierzchnia wykończona tynkiem oraz zaprawą i powierzchnia ceramiczna są od siebie zupełnie różne pod względem struktury. Farba wnika znacznie łatwiej w mikroskopijne pory tynku, wiążąc się z nimi szybciej i trwalej.

Podłoże ceramiczne jest znacznie szczelniejsze i gładsze, co powoduje, że farba nie ma szansy wniknąć w jego strukturę. Powoduje to gorszą przyczepność do podłoża, a co za tym idzie, trwałość. Konieczne jest dlatego użycie odpowiednich środków przystosowanych do warunków panujących w łazience. Farba do kafelków powinna być odporna na kontakt z wilgocią i wodą. Powinna również być przystosowana do szorowania, uszkodzeń mechanicznych oraz mycia detergentami, dzięki czemu bez problemu będziesz mógł umyć swoją pomalowaną ścianę lub podłogę.

Akcesoria potrzebne do malowania

Niezbędnym narzędziem do malowania będzie wałek flokowy przeznaczony do malowania większych powierzchni, niewielki wałek gąbkowy do wyrównywania farby, kuweta do farby oraz pędzel, którym z łatwością pomalujesz fugi. Dwa różne wałki można użyć w dwóch etapach malowania. Pierwsza warstwa ma na celu jak najlepsze pokrycie powierzchni. Druga warstwa powinna zostać nałożona, dopiero gdy wyschnie pierwsza. Zagwarantuje to jednolitą i trwalszą powłokę, na której nie będzie żadnych nieestetycznych odpryśnięć.

Przygotowanie płytek do malowania

Niezależnie jaki remont lub renowację planujesz wykonać w mieszkaniu, wymaga to wcześniejszego odpowiedniego przygotowania. Rozpocznij od wyniesienia wszystkich mebli i sprzętów, które mogą przeszkadzać Ci w pracy. Następny krok jest niezwykle ważny i konieczny, jeśli chcesz uzyskać jak najlepszy efekt. Przed malowaniem kafelek musisz je jak najdokładniej umyć i odtłuścić, by zetrzeć wszystkie tłuste plamy, osady, zacieki i kurz. Do mycia wystarczy Ci woda z dodatkiem detergentu oraz gąbka. Pamiętaj o umyciu również fug. Jeśli w twojej łazience znajduje się pleśń, powinieneś również o to zadbać za pomocą specjalnego środka pleśniobójczego. Na koniec spłucz go dużą ilością wody.

Po odpowiednim przygotowaniu płytek do prac naprawczych czas przystąpić do ich zreperowania. Przyjrzyj się wszystkim widocznym rysom, pęknięciom i ubytkom. Przed malowaniem, by uniknąć tego, że będą widoczne, powinieneś wypełnić je specjalną wodoodporną masą przeznaczoną do ich naprawy. Oprócz estetycznego efektu masa zabezpieczy również kafelki przed wnikaniem do nich wilgoci. Jeśli fugi między kafelkami również uległy zniszczeniu, powinieneś powiększyć ubytki i ponownie zafugować to miejsce. Nadmiar fugi i masy do ubytków należy odpowiednio zeszlifować i oczyścić powierzchnię z pyłu. Przed przystąpieniem do malowania powinieneś zabezpieczyć taśmą malarską krawędzie mebli niemożliwych do zdemontowania oraz miejsca styku płytek ze ścianą lub podłogą.

Instrukcja – jak malować płytki?

Zanim przystąpisz do malowania, warto również rozwiać wątpliwości związane z fugami i tym w jakiej kolejności powinny zostać pomalowane. Najlepszym sposobem jest nałożenie farby do malowania płytek w pierwszej kolejności na spoiny danego fragmenty ściany, a następnie na kafelki. Pomalowanie najpierw fug zapobiega powstaniu nierówności na ścianie. Jeśli planujesz inny kolor fugi i glazury, powinieneś najpierw pomalować płytki. Po całkowitym wyschnięciu płytki oklej jej brzegi i pomaluj fugi.

Podczas malowania płytek powinieneś robić małe ruchy, przesuwając się od góry na dół kafelki. Malując fugi, używaj małego, dokładniejszego pędzelka, który zapewni Ci dokładność w mniej dostępnych miejscach. Nakładając farbę wałkiem, trzymaj się metody krzyżowej. Jeśli pierwszą warstwę malujesz, używając ruchów od góry do dołu, druga powinna być nałożona w poziomie. Zapewni to równomierne rozłożenie farby i brak nieestetycznych zacieków oraz śladów od jej nadmiaru.

Po zakończonym malowaniu każdej warstwy odczekaj od 15 do 30 minut i oderwij taśmę malarską. Jeśli będziesz zwlekać ze zrobieniem tego, taśma może uszkodzić powłokę z farby i oderwać jej kawałki lub spowodować pęknięcia.

Ilość warstw zależna jest od tego, jakiej farby planujesz użyć. Należy przeczytać szczegółowe informacje na karcie technicznej wyrobu. Uwzględnić należy również intensywność i krycie koloru farby oraz oryginalny kolor płytek. Im ciemniejsze lub żywsze kolory płytki, tym więcej warstw farby będzie potrzebnych do zakrycia. Przerwa między malowaniem poszczególnych warstw nie powinna być krótsza niż 12 godzin ani dłuższa niż 48 godzin, jednak to również zależne jest od farby, jakiej zamierzasz użyć. Wszelkie wątpliwe informacje sprawdź na opakowaniu produktu lub stronie internetowej producenta. Farby do płytek zasychają dość szybko, tak więc pamiętaj również o sprawnym malowaniu, by uniknąć wszelkich nierówności.

Czy malować płytki podłogowe?

Malowanie płytek podłogowych jest możliwe, jednak przebiega w nieco inny sposób i koniecznej jest użycie dodatkowych środków. Kafelki położone na podłodze są znacznie bardziej eksploatowane, w związku z czym materiały, jakich użyjesz do ich pomalowania, muszą być odpowiednio trwałe. W celu uzyskania większej przyczepności i trwałości, płytki znajdujące się na podłodze wymagają zagruntowania za pomocą dwuskładnikowego podkładu. Podkład jest wydajny, ponieważ litr wystarcza na około 25 m². Produkt po wymieszaniu jest zdatny do użytku przez dwie godziny, także w celu uniknięcia marnowania go powinieneś podzielić go na kilka części.

Do nałożenia podkładu na kafelki użyj wałka nylonowego z krótkim włosiem. Unikaj nakładania zbyt grubej warstwy podkładu, ponieważ doprowadzić to może do odwrotnego efektu niż planujesz, czyli zmniejszenia przyczepności materiałów. Po nałożeniu podkładu odczekaj przed nałożeniem pierwszej warstwy farby minimalnie 16 godzin, a maksymalnie 72 godziny.

Dla uzyskania większej przyczepności farby, jej pierwszą warstwę wymieszaj z 10% wody. Do malowania użyj wałka. Przy nakładaniu pierwszej warstwy farby na kafli podłogowe zaleca się użycie 2-3 razy mniej farby niż przy kolejnych warstwach. Tak jak w przypadku kafelek na ściany odczekaj od 12 do 48 godzin przed nałożeniem kolejnej powłoki.

Po 3-4 dniach od całkowitego zakończenia malowania podłogi, farba uzyskuje odporność. Możesz zacząć wtedy chodzić po podłodze w skarpetkach lub czystych butach. Pełną odporność chemiczną materiał zyskuje po 7 dniach i dopiero wtedy ma odporność na wodę, detergenty i zanieczyszczenia.

Farby do płytek – jak je wybrać?

Podczas poszukiwania odpowiedniej farby do płytek łazienkowych, zwróć w głównej mierze uwagę na to, do jakich podłoży przeznaczony jest materiał. Farba do podłoży ceramicznych przeznaczona jest to kafli ceramicznych, gresu, glazury, terakoty i tym podobnych. Nie jest konieczne użycie specjalnej farby do odmiennych typów kafli, większość tego typu podłoży ma podobne wymagania. Zaleca się jednak zakupienie dwóch różnych farb w przypadku, gdy planujesz pomalować podłogę i ściany. Obie powierzchnie są eksploatowane z różną intensywnością i w inny sposób.

Wybierając farbę do malowania płytek, zwróć uwagę na jej przyczepność do podłoża. Znaczenie ma również pomieszczenie, jakie będzie malowane. Farba do łazienki powinna być znaczenie bardziej odporna na wilgoć i wodę. Znaczenie ma również wykończenie emulsji. Farba matowa podkreśli wzorki na kafelkach i będzie prezentować się bardzo estetycznie, za to wykończenie błyszczące pozwoli na wizualne powiększenie pomieszczenia. Podczas malowania łazienki nie musisz zaopatrzyć się dodatkowo w produkt przeznaczony do malowania fug. Do odnowienia spoin nada się również farba do malowania glazury.

Żywica do płytek

Podłogi wylane żywicą zyskują na popularności w przestrzeniach domowych. Żywica epoksydowa i poliuretanowa są świetnymi materiałami do wykonywania posadzki, a czasem również możliwe jest użycie ich do zabezpieczenia istniejącej już powierzchni lub wypełnienia ubytków.

Wylanie żywicy na położonych wcześniej kaflach wiąże się jednak z pewnym ryzykiem. Mogą one ulec degradacji i zacząć przepuszczać wilgoć, co spowoduje nieestetyczny efekt, a z czasem ich zniszczenie. Znaczenie ma, to, w jakim stanie są płytki, które planujesz pokryć żywicą. Jeśli są one bardzo zniszczone, tańszą opcją może być samo pomalowanie ich lub wymiana. Po pokryciu żywicą mogłoby się okazać, że, tak czy inaczej, będzie konieczne zerwanie starych płytek i położenie nowych.

Przed samym nałożeniem żywicy konieczne jest również szlifowanie diamentowe płytek. Jest to ryzykowny proces, ponieważ może doprowadzić do uszkodzenia fug, a nawet samych kafli. Częściej stosowaną metodą, jest użycie samej żywicy. Taka powłoka jest prawdopodobnie najtrwalszą z możliwych do wyboru i najłatwiejszą w utrzymaniu. Może się to również okazać tańszą i prostszą w wykonaniu opcją.

Przed rozpoczęciem planowania odnowy łazienki powinieneś zapoznać się dokładnie z instrukcją malowania płytek. Pamiętaj, że tego typu remont ograniczy Ci tymczasowo możliwość korzystania z łazienki, dlatego tym bardziej powinieneś dobrze zaplanować cały proces.