Ostatnia aktualizacja: 18 sierpnia 2026
Tankowanie koparek, ładowarek i agregatów bezpośrednio na placu budowy jest rozwiązaniem standardowym, bo przestawianie maszyn na stację paliw byłoby nieopłacalne. Taki transport paliwa może jednak podlegać systemowi SENT, który obejmuje przewóz określonych towarów wrażliwych. Obowiązek zgłoszenia zależy między innymi od rodzaju produktu, jego kodu CN oraz ilości, a podmiot wysyłający, przewoźnik i odbiorca mają przypisane własne obowiązki. Wykonawcy często zakładają, że dostawa na własne potrzeby jest wyłączona z monitorowania, choć sam sposób wykorzystania paliwa nie przesądza o takim wyłączeniu. Zgłoszenia dokonuje się elektronicznie, a rolą odbiorcy jest potwierdzenie odbioru po rozładunku. Poniżej wyjaśniamy, kiedy dostawy paliwa do maszyn budowlanych wymagają zgłoszenia i jak wygląda cała procedura.
Czym jest SENT i kogo dotyczy na budowie
System SENT to elektroniczny rejestr zgłoszeń prowadzony na podstawie ustawy o systemie monitorowania drogowego i kolejowego przewozu towarów oraz obrotu paliwami opałowymi. Obejmuje określone towary objęte monitorowaniem, wśród których znajdują się między innymi paliwa, a jego celem jest kontrolowanie ich przewozu i obrotu. W typowej dostawie na plac budowy występują 3 strony, czyli podmiot wysyłający, którym jest sprzedawca paliwa, przewoźnik dowożący ładunek oraz podmiot odbierający, czyli firma budowlana. Każda ze stron ma własny zakres obowiązków i odpowiada za swoją część procedury. Zgłoszenia realizuje się przez platformę usług elektronicznych skarbowo-celnych, po wcześniejszym uzyskaniu odpowiedniego dostępu. Wykonawca robót nie może więc ograniczyć się do zamówienia paliwa, jeśli w danej transakcji występuje jako podmiot odbierający objęty obowiązkami SENT.
Próg 500 litrów i 500 kg
W przypadku wielu paliw z pozycji CN 2710 obowiązek monitorowania przewozu jest związany z przesyłką o masie brutto przekraczającej 500 kg lub objętości przekraczającej 500 litrów. Znaczenie mają jednak również kod CN produktu oraz przewidziane w przepisach wyłączenia, w tym dotyczące wielkości opakowań jednostkowych. Przy paliwach z pozycji CN 2710 jednym z takich wyłączeń są co do zasady opakowania jednostkowe nie większe niż 11 litrów. Progi należy więc analizować razem z klasyfikacją produktu i sposobem jego przewozu. Przy typowej dostawie do maszyn budowlanych, realizowanej cysterną lub większym zbiornikiem przewoźnym, próg ilościowy jest często przekraczany. W przypadku dostaw zbliżonych do wartości granicznych znaczenie ma faktyczna masa lub objętość towaru wskazana dla danego przewozu.
Obowiązki stron i obsługa zgłoszeń przy dostawie na budowę
Podmiot wysyłający, czyli sprzedawca paliwa, przesyła zgłoszenie przewozu przed rozpoczęciem transportu i uzyskuje numer referencyjny. Numer ten przekazuje przewoźnikowi, który uzupełnia zgłoszenie o wymagane dane dotyczące transportu, a następnie realizuje przewóz. Firma budowlana jako podmiot odbierający ma obowiązek potwierdzić odbiór paliwa zgodnie z zasadami systemu SENT. Do obsługi zgłoszeń potrzebny jest odpowiedni dostęp do PUESC oraz wskazanie osób uprawnionych do wykonywania czynności w imieniu firmy. Przy większej liczbie dostaw obsługę SENT można zautomatyzować, ograniczając ręczne tworzenie, aktualizowanie i zamykanie zgłoszeń. Rozwiązania wspierające taki proces dostępne są pod adresem https://kdcpdigital.pl/. Brak przygotowania po stronie odbiorcy może powodować problemy wtedy, gdy dostawa dociera na budowę, a nikt nie jest wyznaczony do wykonania wymaganych czynności w systemie.
Jakie paliwa podlegają monitorowaniu
Monitorowaniem może być objęty olej napędowy wykorzystywany do zasilania maszyn i pojazdów, czyli jedno z najczęściej dostarczanych paliw na budowach. System obejmuje również inne określone produkty, w tym benzyny, wybrane paliwa opałowe, gazy oraz oleje i preparaty smarowe. Zakres obowiązków nie jest jednak identyczny dla wszystkich tych produktów. Przynależność konkretnego towaru do systemu ustala się przede wszystkim na podstawie jego kodu CN, a następnie sprawdza właściwe progi ilościowe i wyłączenia. Przy nietypowych zamówieniach warto więc zweryfikować klasyfikację produktu jeszcze przed wysyłką. Paliwa opałowe podlegają dodatkowym zasadom wynikającym z przepisów dotyczących obrotu paliwami opałowymi. Zakres wykazu towarów może się zmieniać, dlatego wymaga okresowej weryfikacji.
Zgłoszenie i potwierdzenie odbioru w praktyce
Zgłoszenia w systemie SENT dokonuje się za pośrednictwem platformy PUESC, wybierając formularz odpowiadający rodzajowi przewozu. W zgłoszeniu podaje się wymagane informacje dotyczące stron transakcji, miejsca dostawy, rodzaju i ilości towaru oraz jego kodu CN. Po dostarczeniu ładunku podmiot odbierający uzupełnia zgłoszenie o informację o odbiorze towaru. W przypadku krajowego przewozu objętego standardowymi zasadami SENT potwierdzenia odbioru dokonuje się nie później niż w następnym dniu roboczym po dniu dostarczenia towaru. Szczególne zasady mogą dotyczyć między innymi paliw opałowych, dlatego ich dostaw nie należy traktować identycznie jak zwykłej dostawy oleju napędowego do maszyn. Numery referencyjne warto wiązać z dokumentami sprzedaży w wewnętrznej ewidencji, ponieważ ułatwia to późniejsze odtworzenie przebiegu dostawy.
Sytuacje szczególne i wyłączenia
Wątpliwości mogą pojawiać się przy przewozie paliwa między różnymi miejscami należącymi do tego samego podmiotu, dostawach w opakowaniach jednostkowych czy zakupie produktów o mniej oczywistej klasyfikacji. Sam fakt, że paliwo jest przeznaczone na potrzeby własne firmy, nie przesądza jeszcze o wyłączeniu przewozu z systemu. Znaczenie ma przede wszystkim kod CN, ilość produktu, wielkość opakowań oraz sposób przeprowadzenia transakcji. Limity dotyczące opakowań jednostkowych nie są takie same dla wszystkich grup towarów, dlatego nie można przyjąć jednej zasady dla paliw, olejów i preparatów smarowych. Przy przewozie realizowanym przez zewnętrznego przewoźnika warto również wiedzieć, która strona transakcji występuje jako podmiot wysyłający, przewoźnik i podmiot odbierający, ponieważ przepisy przypisują obowiązki właśnie do tych ról.
Co oznacza brak zgłoszenia przewozu paliwa
Zgłoszenie przewozu i wykonanie wymaganych czynności w SENT są obowiązkami wynikającymi z przepisów, a odpowiedzialność może dotyczyć podmiotu wysyłającego, przewoźnika lub podmiotu odbierającego zależnie od rodzaju naruszenia. Oznacza to, że obowiązki firmy budowlanej nie znikają tylko dlatego, że samo zgłoszenie przewozu zostało utworzone przez dostawcę. Podczas kontroli może być weryfikowany numer referencyjny oraz zgodność danych zawartych w zgłoszeniu z rzeczywistym przewozem. Brak wymaganego zgłoszenia, jego nieuzupełnienie lub niewykonanie obowiązków przypisanych danej stronie może prowadzić do konsekwencji przewidzianych w ustawie. W praktyce warto więc wyznaczyć osoby odpowiedzialne za obsługę dostaw paliwa i kontrolowanie statusu zgłoszeń. Przepisy dotyczące monitorowania przewozu towarów mogą być zmieniane, dlatego przed rozpoczęciem współpracy z nowym dostawcą warto sprawdzić aktualny zakres obowiązków.