Ostatnia aktualizacja: 10 lutego 2020
Domy keramzytowe są nietypowym rozwiązaniem dla tych, którzy chcieliby, żeby ich domostwo było energooszczędne. W poniższym artykule przyjrzymy się tej technologii i jej przydatności.
Domy z keramzytu – opinie
Spis treści
Gdy słyszymy o keramzycie, do głowy mogą nam w pierwszej kolejności przychodzić donice keramzytowe, w których można trzymać rośliny bez ziemi. Kuleczki służą jako drenaż – taka uprawa hydroponiczna jest możliwa ze względu na zdolności keramzytu do utrzymywania wody. Między innymi dzięki tej cesze ten materiał robi ostatnio ogromną karierę w budownictwie.
Keramzyt jest naturalnym surowcem budowlanym o dość porowatej strukturze, lekkim, niepalnym, odpornym na działanie wilgoci i czynników chemicznych, a na dodatek o bardzo dobrych właściwościach izolacyjności termicznej. Sam keramzyt ma stosunkowo niewielki ciężar objętościowy, który w zależności od granulacji waha się w granicach 300-350 kg/m3. Jego początkowym stadium jest właśnie granulat keramzytowy, który później może służyć do wypełniania dziur, jak i do wytworzenia całych paneli.
Jednym z jego najpopularniejszych zastosowań są pustaki ścienne oraz stropowe. Dzięki technicznym rozwiązaniom można je układać w całe autonomiczne domy. To system, który znany jest w Europie Zachodniej oraz Skandynawii od lat 70-tych. W Polsce jego moment jeszcze nie nadszedł, niemniej wiele osób uważa, że prefabrykaty keramzytowe są przyszłością budownictwa. Pomimo relatywnej anonimowości tej technologii, są w Polsce firmy, które zajmują się tym od lat. Parę akapitów niżej opisujemy to, jak wygląda taka inwestycja.
Inną praktyczną zaletą prefabrykatów keramzytowych jest ich cienkość. Ściany wykonane z tego materiału zajmują naprawdę niewiele miejsca – te zewnętrzne mają 15 centymetrów grubości, zaś wewnętrzne raptem 10 centymetrów. To zapewnia więcej przestrzeni życiowej w domu, bo typowe pustaki mają około 25 centymetrów grubości. Jeśli przemnożymy to sobie przez wszystkie ściany w budynku, to może nam wyjść dodatkowe kilka metrów kwadratowych przestrzeni użytkowej. Może nie wykorzystamy ich do niczego konkretnego, i nie uda się do domu wcisnąć dodatkowej kanapy. Niemniej znajdzie się więcej miejsca, które może w finalnym rozrachunku zadecydować o tym, czy nasz dom będzie przytulny, czy też klaustrofobiczny.
Keramzyt chwali się przede wszystkim za jeszcze inne cechy niż jego grubość. Jest on bardzo trwały, i żywotność szacuje się na ponad 200 lat. Bierze się to z cech tego surowca – odporność na pleśń, wilgoć, gnicie czy kwas sprawiają, że keramzytu wiele rzeczy się nie ima. Jego niska nasiąkliwość, a także dobre parametry termoizolacyjne sprawiają, że to świetny materiał umożliwiający obniżenie kosztów użytkowania domu. Nie trzeba też obawiać się gryzoni czy owadów, które nie lubią tego materiału i mają problem z jego penetracją.
Ponadto, domy z prefabrykatów keramzytowych buduje się we wręcz ekspresowym tempie. Właśnie ze względu na używanie gotowych materiałów całość przypomina niemal składanie klocków lego. Potrzeba tylko wiertarki. Gotowe elementy oferowane przez większość dostawców mają wysokość jednego piętra. Można z nich układać jednopiętrowe domy keramzytowe, ale da się także tworzyć budynki większe – wielokondygnacyjne i do celów przemysłowych.
Wiele stron opisuje rzekome właściwości radiestezyjne keramzytu, i jego rzekomą zdolność do obrony przed niechcianymi działaniami cieków wodnych. Są to oczywiście informacje nieprawdziwe, ponieważ radiestezja jest pseudonauką i nie należy jej postulatów traktować poważnie. (https://pl.wikipedia.org/wiki/Radiestezja)
Domy z keramzytu – projekty
Budowa domu z keramzytu nie trwa zbyt długo. Z reguły czas oczekiwania na montaż to 2-3 miesiące, ale niektóre projekty da się zrealizować raptem w dwa tygodnie. Nie chodzi tu tylko o same kwestie montażu prefabrykatów. Wykończenie domu również można zrobić bardzo szybko. Związane jest to z gładką powierzchnią płyt. Dostawcy gwarantują więc, że nie będzie potrzebne stosowanie tynków wewnętrznych, i od razu można kłaść farbę czy tapety. Oczekiwanie na schnięcie takiego tynku to kolejne tygodnie, więc jest to faktycznie znacząca oszczędność czasu.
Keramzyt ma się dobrze sprawdzać w naszym polskim klimacie, bo nieźle sobie radzi z sezonowymi amplitudami. Wahania pomiędzy zimą, a latem nie zaszkodzą zazwyczaj takiej konstrukcji. Niemniej zalecane jest korzystanie z dodatkowego ocieplenia. Ponadto, jest to materiał lekki, i odporny na czynniki mechaniczne – mitem jest, że konstrukcja może być nietrwała czy wrażliwa na, na przykład, podmuchy wiatru. Co ciekawe jeśli planujecie budować dom z piwnicą to nawet to podziemne pomieszczenie może zostać ocieplone przy pomocy keramzytowych paneli.
Wśród projektów, jakie oferują różni wykonawcy można znaleźć coś, co odpowie każdym potrzebom. Projekty zaczynają się już od małych domów o powierzchni do 100m2. Wśród ofert znajdujących się w internecie najmniejsze domki mają nieco ponad 60 metrów kwadratowych. To świetna alternatywa dla tych, którzy mają dość mieszkania w blokach i chcieliby spróbować czegoś nowego, nie zmieniając przy tym znacząco swojego metrażu. Zalecane jest to również dla seniorów, którzy woleliby opuścić głośne centrum miasta i skorzystać z uroków spokojnych przedmieść czy wsi. Przy tak niewielkich konstrukcjach z reguły dla inwestora zostanie jeszcze ogród, nawet przy najmniejszej działce.
Firmy wykonawcze oferują także dni otwarte, w ramach których można wybrać się do modelowego domu (lub też takiego już w trakcie konstrukcji) żeby zapoznać się z tą metodą budowlaną.
Dom z keramzytu – wady
Sytuacja nie jest jednak tak różowa, jak chcieliby nas do tego przekonać producenci i firmy, których specjalizacją są domy z prefabrykatów keramzytowych. Keramzyt wymaga częstokroć zaprawy ciepłochronnej, która zwiększa koszta instalacji. Dodatkowo, materiał ten jest kruchy i budowa domu z keramzytu może się przeciągnąć wskutek takich powikłań. Choć większość użytkowników nie odnotowuje kruszenia się czy psucia ścian w ich domach, to znaleźliśmy w internecie przypadki, w których klienci się faktycznie na to uskarżali.
Innym problemem, który trzeba podnieść, jest kwestia akustyki. Keramzyt nie izoluje zbyt dobrze dźwięku, przez co nasz dom nie będzie wyciszony od zewnątrz. Tym większym wyzwaniem jest kwestia wnętrza – ściany nośne i działowe także słabo radzą sobie z blokowaniem odgłosów.
To oczywiście może rzutować na problemy z prywatnością we własnym domu, co jest bardzo niepożądane. Wśród różnych głosów dało się zauważyć jeden podkreślający, że znacznie lepszym rozwiązaniem jest ceramika poryzowana. Ma być ona lepsza akustycznie, i zapewniać dokładniejszą izolację cieplną. Ale w takim wypadku lepiej w ogóle zrezygnować z keramzytu i postawić na tradycyjną (i niestety powolną) metodę budowania. Zalecamy ten dylemat rozwiązać samemu – najlepiej udać się do modelowego domu wykonanego z keramzytu i samemu sprawdzić jak on „brzmi”. W większości wypadków o kwestiach akustycznych związanych z keramzytem nie mówi się za wiele, jednak było to coś, co nas zaniepokoiło.
Dodatkowo, kluczowym jest, by przy doborze dostawcy upewnić się, że posiada on odpowiednie certyfikaty. Na naszą budowę przysłane zostaną bowiem gotowe materiały. Nie wiemy w jakim będą stanie, jak przebiegła produkcja, czy wszystko jest zgodnie z planem i odpowiednimi normami. Dlatego musimy mieć zaufanie do dostawcy – warto dokładnie przejrzeć rynek i oprzeć się na współpracy z zaufanym źródłem.
Jeśli na naszej tapecie są domy prefabrykowane z keramzytu to trzeba podkreślić, jak ważna jest precyzja wykonania. Projekty takich budynków oparte są zawsze na bardzo szczegółowym planie, w ramach którego każda część musi być idealnie dopasowana. Jeśli tak nie będzie, to istnieje ryzyko, że konieczne okaże się wysłanie całości z powrotem do producenta. Na szczęście, sytuacja na polskim rynku wygląda dużo lepiej, niż to wyglądało kilka czy kilkanaście lat temu. Materiałów nie brakuje, są one dostępne w wielu sklepach w racjonalnych terminach dostawy.
Dom keramzytowy wymaga czujnego oka specjalisty, by został postawiony we właściwy sposób. Takich speców na rynku jest ograniczona ilość, i często współpraca z nimi może być utrudniona przez zablokowane terminy. W najczarniejszym scenariuszu materiały dojdą na czas, ale trzeba będzie czekać, aż doświadczeni specjaliści znajdą wolny czas.
To, że największym problemem w budownictwie keramzytowym jest cena to trochę mit. Przyglądamy się tej tezie w rozdziale niżej, jednak od razu trzeba zasygnalizować, że domy keramzytowe niekoniecznie będą droższe od tych budowanych tradycyjną metodą murarską.
Domy z keramzytu – cennik
Ile kosztuje budowa domu? To tylko pozornie proste, wymagające szczegółowej analizy wielu elementów. Poniżej przedstawiamy naszą wycenę, gdzie krok po kroku opisujemy co i za ile trzeba będzie kupić. Dla jednych pewne kwoty będą duże, dla innych małe, to jasne. Nas nie interesuje jednak, czy coś jest obiektywnie drogie, tylko jak koszt budowy domu z keramzytu ma się do metod tradycyjnych.
Pierwszym krokiem w projektowaniu domu z którego składają się prefabrykaty keramzytowe jest wytyczenie geodezyjne budynku. Warto skorzystać z fundamentów płytowych. Ponieważ płyty z keramzytu są lekkie, same fundamenty nie muszą być wielkim przedsięwzięciem. Masa nośna w wypadku takiej technologii jest dwukrotnie lżejsza od typowych ścian na przykład z tradycyjnych pustaków. W wypadku przygotowania fundamentów pod dom o powierzchni zabudowy wynoszącej 50m2 to koszt rzędu 25 000 złotych. Warto podkreślić, że mówimy tu o powierzchni zabudowy, a nie powierzchni użytkowej. Oznacza to, że dom dwukondygnacyjny mógłby mieć powierzchnię użytkową na poziomie 100m2. I pod taki projekt będziemy prowadzić dalsze obliczenia.
Następny etap to już stawianie keramzytowych modułów. Prace w tej części inwestycji będą polegały na instalacji ścian wewnętrznych i zewnętrznych. Co ważne, jak już wspominaliśmy wyżej, nie obejdzie się tutaj bez pomocy profesjonalnej ekipy wyspecjalizowanej w tego typu montażu. Wydatki w tej części pójdą na transport prefabrykatów, ich instalację, zbrojenie oraz szpachlowanie.
Do połączenia segmentów możemy użyć albo zaprawy cementowej albo ciepłochronnej. Ta druga opcja nie jest zazwyczaj koniecznością, bo jest droższą inwestycją. Niemniej warto ją rozważyć w kontekście długoplanowym. Zapewni on nam bowiem większą termoizolację, a więc oszczędność w perspektywie następnych sezonów grzewczych. Oczywiście budowa wiąże się z wieloma wydatkami i chcemy uniknąć dodatkowego pozbywania się pieniędzy gdy tyko możliwe. W tym wypadku zalecane będzie jednak, by nie ograniczać się z inwestycją. Za parę lat będziemy sobie wdzięczni.
Wracając do konkretnych obliczeń wydatków to, ustalmy najpierw, za co płacimy. A są to bloczki i zbrojenie za ok. 140 zł/m2, robocizna 30 zł/m2, a także zaprawa ciepłochronna za 10 zł/m2. Całość wyniesie więc 180 zł/m2 za ścianę zewnętrzną z prefabrykatów keramzytowych. Ściany wewnętrzne nie potrzebują dodatkowego ocieplenia, i ich średnia cena to jakieś 150zł/m2.
Ile metrów kwadratowych ścian z keramzytu będziemy potrzebować? W sumie będzie to około 200-220 metrów, co da nam koszt na poziomie 35 000 złotych. Tutaj celność wyceny jest trochę mniejsza, ponieważ wszystko zależy od indywidualnego projektu. Jeśli we wnętrzu stawimy na otwarte przestrzenie, to ścian będzie potrzeba mniej. A gdy zależeć nam będzie na dużej ilości małych pokoików, to automatycznie cena powędruje w górę.
Budowa domu już prawie za nami! Pozostaje jedynie kwestia zadaszenia, orynnowania, wykończenia dachu oraz montażu kominów dymowych i wentylacyjnych. Łączna cena tych wszystkich działań to od 35 do 40 tysięcy złotych.
Przy bardzo optymistycznych obliczeniach będzie to więc w sumie wydatek na poziomie 100 tysięcy złotych. Nie wzięto pod uwagę kwestii choćby instalacji schodów, zaś opłaty za robociznę oraz materiały zależy także od stawek konkretnych wykonawców. Trzeba przy tym podkreślić jeszcze jedną, kluczową informację – budowa i instalacja całości powinna zamknąć się w 7-8 tygodniach, jeśli wszystko przebiegnie zgodnie z planem. Co ważne, mówimy tutaj o doprowadzeniu do stanu surowego, a wydatków jest jeszcze trochę.
Ocieplenie oraz elewacja to dodatkowe wydatki. Najczęściej stosuje się styropian o grubości 12 centymetrów, na który następnie nakłada się siatkę zbrojącą oraz tynk. Dodatkowe listwy okalające okna oraz krawędzie budynku zapewnią zabezpieczenie przed uciekającym ciepłem. Wszystko to prowadzi ostatecznie do wydatku na poziomie 14 000 zł (mówimy tu stale o tym samym projekcie domu o powierzchni zabudowy 50 m2). Dach wymaga także podbitki, która przy wspomnianym metrażu kosztować będzie 3 000 zł. Na koniec prac nad elewacją dodajmy jeszcze montaż parapetów, które powinny w sumie kosztować 2 000 zł.
Wreszcie, by dopiąć temat do końca, trzeba się skupić na wykończeniu. Rzeczy, na których musimy się skupić na pierwszym miejscu do odpowiednie podpięcia do mediów. Wykończenie instalacji elektrycznej to główny wydatek. Samo wykonanie przyłącza do budynku leży po stronie inwestora, i zależnie od odległości od sieci elektrycznej może kosztować kilkanaście do kilkudziesięciu tysięcy złotych.
Rozprowadzenie wszystkich gniazdek i punktów instalacji elektrycznej po naszym domu to wydatek na poziomie 8 000 złotych. Dodajmy do tego podpięcie wodno-kanalizacyjne za 6 500 zł oraz centralne ogrzewanie. Tutaj znowu czeka nas spory wydatek. Sam kocioł gazowy to jakieś 17 000 zł, zaś grzejniki to dodatkowe 10 000 zł. W końcu trzeba doliczyć czynności związane ze stolarką, drzwiami i tynkami.
Ostatecznie, budowa wykończonego domu o powierzchni zabudowy 50m2 (a użytkowej 100m2) to jakieś 200 tysięcy złotych. To brzmi jak spora kwota, jednak większość tych wydatków musimy ponieść niezależnie od tego, z jakiej techniki skorzystamy na początku. Pustaki też swoje kosztują, i co ważne, potrzeba dużo więcej czasu na postawienie domu przy ich użyciu. Jeśli chodzi o technologię opartą o keramzyt, to wykończony dom będziemy mieć w ciągu 13 tygodni, co jest tempem wręcz oszałamiającym. Nie będzie też trzeba czekać na schnięcie pewnych elementów, i można szybko ruszyć do malowania, tapetowania i kafelkowania. Oczywiście, jest to scenariusz bardzo optymistyczny, zakładający sprawną pracę ekipy montażowej.
W wypadku technologii murowanej koszt byłby nawet potencjalnie wyższy od prefabrykatu keramzytowego. By uzyskać bardziej szczegółową wycenę zalecamy skontaktowanie się z firmami budowlanymi zajmującymi się realizacją tego typu projektów.
Domy z keramzytu pod klucz
Na rynku jest wiele firm specjalizujących się w realizacji projektów domów z keramzytu. Tak naprawdę warto rozważyć współpracę z nimi, ponieważ montaż modułów z tego materiału i tak wymaga pracy wyspecjalizowanej ekipy budowlanej. Dlatego dla wygody dobrze jest oszczędzić sobie zachodu i zlecić to wykonawcy zewnętrznemu. Jednocześnie, zachęcamy zawsze do tego, by mieć kontrolę nad tym, co dzieje się na budowie naszego domu.
Wybór pomiędzy metodą tradycyjną a keramzytową to oczywiście decyzja indywidualna, podyktowana kwestiami czasowymi, budżetowymi oraz indywidualnymi potrzebami inwestora. Jednak jeśli postawimy na keramzyt, to procedura budowy jest bardzo łatwa. W ramach kontraktu to po stronie wykonawcy zazwyczaj leżą obowiązki związane z samodzielnym zrealizowaniem wszystkich etapów budowlanych opisanych kilka akapitów wyżej.
Dodatkowo, jeśli chcemy skorzystać z takiej opcji, wykonawca może zająć się cała papierologią a więc: dokumentacją projektową, projektem zagospodarowania terenu, uzgodnień branżowych, nadzorem prac kierownika budowy oraz złożeniem dokumentacji o pozwolenie na budowę. To wszystko oznacza rzecz jasna jeszcze więcej wydatków, ale w ten sposób nadzór i pracę nad naszym domem przekazujemy osobom trzecim. Jeśli chcemy mieć to za sobą jak najszybciej, taki zabieg będzie dla nas stworzony. Jednak tym, którzy chcą zbudować dom od zera własnymi rękoma polecamy bardziej klasyczne metody.